Bãi biển Ninh Chử đang đứng trước vận hội lớn để trở thành trung tâm du lịch quốc gia nhưng đối mặt với áp lực môi trường nghiêm trọng từ rác thải đại dương, hoạt động kinh doanh tự phát và ý thức chưa đồng bộ của cộng đồng. Các chiến dịch dọn dẹp hiện tại chỉ mang tính giải quyết phần ngọn, không ngăn chặn được rác thải liên tục tấp vào bờ theo thủy triều. Để đảm bảo phát triển bền vững và hiện thực hóa mục tiêu trở thành khu du lịch quốc gia đến năm 2045, chính quyền địa phương đang chuyển đổi sang phương thức quản lý toàn diện dòng thải. Các giải pháp bao gồm ứng dụng công nghệ camera giám sát, phạt nguội, tăng cường tần suất thu gom và đặc biệt là chủ động thu gom rác từ đầu nguồn (Đầm Nại, cửa biển) theo chu kỳ thủy triều. Mục tiêu là kiến tạo một môi trường biển hoàn toàn không rác thải, đòi hỏi sự cam kết trách nhiệm từ chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng.
 |
| Khu vực bãi biển Ninh Chử đang đứng trước vận hội lớn để bứt phá thành trung tâm du lịch trọng điểm quốc gia, đồng thời cũng đối mặt với áp lực đáng kể về hạ tầng môi trường. |
Bãi biển Bình Sơn – Ninh Chử, trải dài hơn 10km hình vòng cung qua hai phường Ninh Chử và Đông Hải, từ lâu đã là biểu tượng của du lịch biển Khánh Hòa. Tuy nhiên, vẻ đẹp hoang sơ của dải cát trắng mịn này đang đứng trước thách thức nghiêm trọng từ lượng rác thải nhựa và rong biển không ngừng tấp vào bờ theo từng đợt thủy triều.
Thực trạng ô nhiễm tại khu vực này cho thấy tính chất phức tạp. Một phần, do đặc điểm động lực dòng chảy và thủy triều tại vùng lân cận Đầm Nại và cửa biển, một lượng lớn chất thải đại dương bị đẩy sâu vào bờ biển Bình Sơn – Ninh Chử. Đồng thời, áp lực nội tại từ các hoạt động kinh doanh dịch vụ tự phát cùng ý thức chưa đồng bộ của một bộ phận du khách và cộng đồng địa phương đang tạo nên những điểm trừ đáng kể trong tổng thể cảnh quan đô thị.
Đối mặt với tình hình này, hệ thống chính trị cơ sở của cả hai địa phương đã triển khai nhiều hoạt động tích cực. Các chiến dịch như “Ngày thứ Bảy xanh”, cùng sự tham gia của lực lượng vũ trang đóng quân trên địa bàn, các đoàn thể và học sinh, đã góp phần giảm bớt gánh nặng rác thải cho bờ biển. Dù vậy, cần nhìn nhận khách quan rằng, các đợt ra quân tình nguyện chỉ mang tính giải quyết phần ngọn, bởi khi thủy triều dâng, rác thải lại tiếp tục tấp vào, “tái chiếm” bãi biển.
Để đảm bảo phát triển bền vững, cần có sự chuyển đổi tư duy từ việc “dọn dẹp rác” sang “quản lý toàn diện dòng thải”. Đặc biệt, việc Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 384 ngày 4/3/2026, phê duyệt Quy hoạch chung xây dựng Khu du lịch quốc gia Ninh Chử đến năm 2045, càng đặt ra yêu cầu cấp thiết phải nâng cao tiêu chuẩn môi trường của Bình Sơn – Ninh Chử, tương xứng với tầm vóc quốc gia.
Nhằm giải quyết triệt để vấn đề, chính quyền hai phường Đông Hải và Ninh Chử đang thực hiện một sự chuyển dịch mạnh mẽ, từ phương thức quản lý truyền thống sang việc ứng dụng công nghệ và triển khai các giải pháp đồng bộ.
Cụ thể, các địa phương này đang thiết lập hệ thống camera an ninh diện rộng, ứng dụng công nghệ thông tin để “phạt nguội” các hành vi xả rác bừa bãi, lấn chiếm lòng lề đường và bãi biển. Mục tiêu là chấm dứt tình trạng buôn bán tự phát và thiết lập các chế tài pháp lý răn đe nghiêm khắc.
Đồng thời, Trung tâm Dịch vụ, sự nghiệp công được chỉ đạo phối hợp chặt chẽ với các đơn vị dịch vụ công ích để tăng cường tần suất thu gom. Điều này nhằm đảm bảo rác thải sinh hoạt và rác ven biển được xử lý hằng ngày, loại bỏ hoàn toàn các điểm tồn lưu.
Đặc biệt, Đoàn Thanh niên cùng các lực lượng chuyên trách đang duy trì việc thu gom rác từ đầu nguồn, dựa theo chu kỳ dịch chuyển của thủy triều. Hoạt động này nhằm chủ động ngăn chặn, xử lý rác thải từ khu vực Đầm Nại và cửa biển trước khi chúng bị dòng chảy cuốn vào các bãi tắm trung tâm.
Theo ông Huê Tân Kha, Trưởng Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Đông Hải, công tác bảo vệ môi trường biển là một nhiệm vụ chiến lược, gắn liền mật thiết với sinh kế bền vững của người dân và sự phát triển đô thị theo hướng xanh – sạch – đẹp. Địa phương cam kết xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, đồng thời xem việc mở rộng hạ tầng công nghệ và truyền thông là công cụ cốt lõi để nâng cao hiệu quả quản lý.
Cùng quan điểm, ông Nguyễn Thanh Vinh, Trưởng Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Ninh Chử, chia sẻ rằng địa phương đang tập trung tối ưu hóa quy trình thu gom, chủ động ứng phó với diễn biến tự nhiên, đồng thời nâng cao ý thức cộng đồng thông qua việc triển khai các mô hình tự quản hiệu quả.
 |
| Công viên ven biển Bình Sơn |
Đến năm 2045, bãi biển Bình Sơn – Ninh Chử được định hướng trở thành trung tâm du lịch quốc gia đẳng cấp. Để hiện thực hóa mục tiêu này, “bộ nhận diện” hàng đầu và yếu tố then chốt chính là một môi trường biển hoàn toàn không rác thải.
Kinh nghiệm từ các đô thị du lịch biển phát triển cho thấy, chính quyền không thể đơn phương trong cuộc chiến chống lại rác thải đại dương và rác thải sinh hoạt. Bên cạnh những chế tài công nghệ nghiêm khắc của hai phường Đông Hải và Ninh Chử, cần có một cơ chế cam kết trách nhiệm môi trường rõ ràng từ phía các hộ kinh doanh và doanh nghiệp lữ hành. Việc giữ gìn bãi biển Bình Sơn – Ninh Chử sạch đẹp không chỉ là một phong trào mà là hành động thiết yếu để bảo vệ nguồn tài nguyên thiên nhiên vô giá, nhằm kiến tạo nơi đây thành một điểm đến văn minh, thân thiện và phát triển bền vững trong tương lai.
Xuân Mùi
