Hà Nội xem ô nhiễm môi trường, đặc biệt là ô nhiễm không khí, là thách thức trọng tâm và đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ về chính sách, quản lý, kỹ thuật và tuyên truyền. Nhờ những nỗ lực này, từ đầu năm đến hết quý III/2026, thành phố đạt 74,42% số ngày có chất lượng không khí trung bình và tốt, tiệm cận mục tiêu năm. Tuy nhiên, Hà Nội cảnh báo không được chủ quan vì ô nhiễm thường gia tăng vào mùa khô (từ tháng 10 đến tháng 3 năm sau) và đã xây dựng kế hoạch cao điểm ứng phó. Kế hoạch này tập trung kiểm soát ba nguồn phát thải chính: bụi giao thông, bụi xây dựng và đốt rác/phụ phẩm nông nghiệp, đồng thời nhấn mạnh sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền các cấp, doanh nghiệp và người dân để kiểm soát nguồn phát thải tại chỗ.
Tại buổi họp báo chuyên đề về tình hình kinh tế – xã hội quý III/2026 do Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội tổ chức vào chiều ngày 5/10, ông Nguyễn Minh Tấn, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, đã khẳng định rằng thành phố xem ô nhiễm môi trường, đặc biệt là ô nhiễm không khí, là một trong những thách thức trọng tâm cần được ưu tiên xử lý.
Trong thời gian qua, Hà Nội đã triển khai một loạt các giải pháp đồng bộ, từ việc hoàn thiện khung chính sách, tăng cường công tác quản lý, kiểm tra, xử lý nghiêm các vi phạm, đến việc áp dụng các biện pháp kỹ thuật tiên tiến và đẩy mạnh tuyên truyền sâu rộng, góp phần nâng cao ý thức và trách nhiệm của cộng đồng đối với công tác bảo vệ môi trường.
Đặc biệt, thành phố đang từng bước triển khai các chính sách kiểm soát phát thải, đồng thời nghiên cứu xây dựng các vùng phát thải thấp dành cho phương tiện giao thông. Song song đó, Hà Nội cũng tập trung hoàn thiện hệ thống quan trắc, ban hành các tiêu chuẩn kỹ thuật chặt chẽ và khoanh vùng các nguồn phát thải trọng điểm, chủ yếu từ hoạt động giao thông, xây dựng và sản xuất công nghiệp.
Những nỗ lực này bước đầu đã mang lại những tín hiệu tích cực. Theo số liệu thống kê của thành phố, tính từ ngày 1/1 đến 29/9/2026, tỷ lệ số ngày có chất lượng không khí đạt mức trung bình và tốt đã đạt 74,42%, tiệm cận mục tiêu 75% đã được đặt ra cho cả năm.
Tuy nhiên, lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội cảnh báo rằng kết quả này không thể là lý do để chủ quan. Theo quy luật diễn biến chất lượng không khí, giai đoạn từ tháng 10 đến tháng 3 năm sau thường là thời điểm ô nhiễm không khí có xu hướng gia tăng, đặc biệt khi điều kiện thời tiết bất lợi làm hạn chế khả năng khuếch tán các chất ô nhiễm.
Nhằm chủ động ứng phó với nguy cơ ô nhiễm trong mùa khô, Hà Nội đã xây dựng một kế hoạch cao điểm, tập trung kiểm soát ba nhóm nguồn phát thải chính, bao gồm bụi từ hoạt động giao thông, bụi phát sinh từ các công trình xây dựng và tình trạng đốt mở không kiểm soát trong mùa thu hoạch nông sản.
Đối với hoạt động đốt ngoài trời, chính quyền các địa phương được yêu cầu tăng cường giám sát, nhanh chóng phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp đốt rác, phụ phẩm nông nghiệp sai quy định. Việc ứng dụng các công cụ giám sát hiện đại được coi là một trong những giải pháp then chốt nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và hạn chế tối đa tình trạng tái diễn.
Trong lĩnh vực xây dựng, các chủ đầu tư, nhà thầu và đơn vị quản lý buộc phải thực hiện nghiêm ngặt các biện pháp kiểm soát bụi như che chắn công trình, phun sương, tưới nước giảm bụi. Đặc biệt, mọi phương tiện vận chuyển vật liệu phải được vệ sinh, rửa sạch trước khi rời công trường, nhằm ngăn chặn việc đất, cát phát tán ra các tuyến đường giao thông.
Về công tác vệ sinh môi trường và giao thông, Hà Nội yêu cầu 126 phường, xã siết chặt quản lý các gói thầu vệ sinh môi trường; đồng thời rà soát, điều chỉnh và nâng cao tần suất tưới nước, rửa đường trên các tuyến giao thông chính trong thời gian cao điểm ô nhiễm.
Bên cạnh các giải pháp kỹ thuật, thành phố tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động sâu rộng người dân, doanh nghiệp và các cơ sở sản xuất nâng cao ý thức, chủ động giảm thiểu phát sinh bụi và khí thải từ các hoạt động của mình.
Kiểm soát ô nhiễm không khí trong những tháng cuối năm được Hà Nội xác định không chỉ là trách nhiệm của riêng cơ quan quản lý môi trường, mà đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ của chính quyền các cấp, cộng đồng doanh nghiệp và toàn thể người dân. Trong đó, việc kiểm soát nguồn phát thải tại chỗ được xem là chiến lược cốt lõi để từng bước cải thiện chất lượng không khí và bảo vệ sức khỏe cộng đồng Thủ đô.
