Lễ khai mạc Ngày hội văn hóa dân tộc Chăm lần thứ VI tại Khánh Hòa đã diễn ra rực rỡ, hội tụ bảy đoàn nghệ thuật quần chúng và hàng ngàn du khách. Sự kiện đã mang đến một bữa tiệc văn hóa đa sắc màu với các điệu múa truyền thống, âm nhạc và lễ hội dân gian đặc sắc. Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân nhấn mạnh vai trò của văn hóa như nguồn lực nội sinh thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội bền vững, đồng thời tỉnh Khánh Hòa đang nỗ lực đề xuất UNESCO ghi danh di sản "Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Thiên Y A Na". Ngày hội cũng giới thiệu các sản phẩm truyền thống thân thiện môi trường và định hướng phát triển du lịch cộng đồng, nông nghiệp hữu cơ theo triết lý "công nghiệp xanh". Dư âm của ngày hội khẳng định việc gìn giữ bản sắc Chăm không chỉ là bảo tồn di sản mà còn là giữ gìn linh hồn sinh thái quý giá của miền Trung.
 |
| Khoảnh khắc khai mạc rực rỡ, tôn vinh di sản văn hóa Chăm. |
Lễ khai mạc đã diễn ra trong bầu không khí trang trọng nhưng tràn đầy sức sống, đánh dấu sự hội tụ của hơn bảy đoàn nghệ thuật quần chúng từ các tỉnh Gia Lai, Lâm Đồng, Đắk Lắk, Tây Ninh, An Giang, TP. Hồ Chí Minh và địa phương đăng cai Khánh Hòa. Sự hiện diện của bảy đoàn nghệ thuật này tượng trưng cho sự hợp lưu của những dòng chảy văn hóa đa dạng, cùng hướng về mạch nguồn chung của tinh thần đại đoàn kết dân tộc.
Ngay sau nghi thức tuyên bố khai mạc trang trọng, không gian Quảng trường 16 tháng 4 đã bừng lên trong thanh âm rộn ràng của trống Ghi năng, Paranưng cùng tiếng kèn Saranai réo rắt. Những điệu múa quạt uyển chuyển của các thiếu nữ Chăm, sự tinh xảo trong từng đường nét thổ cẩm, và các trích đoạn lễ hội dân gian đặc sắc như Ka tê, Ra mư wan, đã kiến tạo một trải nghiệm thị giác và tâm linh sâu sắc, khiến hàng ngàn du khách không khỏi ngỡ ngàng, say đắm.
 |
| Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân phát biểu khai mạc Ngày hội văn hóa dân tộc Chăm lần thứ VI. |
Sự kiện năm nay mang một ý nghĩa đặc biệt sâu sắc, diễn ra trong bối cảnh Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam đang được triển khai mạnh mẽ. Văn hóa, không còn bị nhìn nhận như một “quá khứ đóng băng”, mà đã thực sự khẳng định vai trò là nguồn lực nội sinh then chốt, thúc đẩy sự phát triển kinh tế – xã hội bền vững.
Trong khuôn khổ buổi lễ, đại diện Ban Tổ chức và lãnh đạo địa phương đã làm nổi bật tầm nhìn chiến lược của tỉnh Khánh Hòa – nơi cư ngụ của gần 100.000 đồng bào Chăm, chiếm hơn 50% tổng dân số Chăm cả nước. Tỉnh đang tích cực triển khai Chương trình hành động số 22-CTr/TU, với định hướng quan trọng là hoàn thiện hồ sơ đề nghị UNESCO ghi danh di sản văn hóa phi vật thể “Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Thiên Y A Na/Pô Inư Nưgar”.
 |
| Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa, ông Nguyễn Việt Hùng, phát biểu tại lễ khai mạc. |
Đặc biệt, không gian trưng bày các sản phẩm truyền thống tại ngày hội đã mang đến một góc nhìn mới mẻ về môi trường. Điển hình là gốm cổ Chăm – những tác phẩm được chế tác hoàn toàn thủ công, nung lộ thiên bằng rơm củi, hoàn toàn không gây tác động tiêu cực đến môi trường. Đây chính là minh chứng sống động cho triết lý “công nghiệp xanh” sơ khai, nhưng bền vững tuyệt đối, được cha ông truyền giữ qua bao thế hệ.
Hướng đi mới cũng được định hình rõ nét thông qua mô hình du lịch cộng đồng và phát triển sản phẩm OCOP. Với chuỗi hội thảo khoa học chuyên sâu và cuộc thi kỹ năng du lịch được tổ chức trong khuôn khổ ngày hội, đã khuyến khích người dân bản địa chủ động tham gia vào du lịch xanh, lan tỏa câu chuyện di sản phong phú, đồng thời kiến tạo một hệ sinh thái tự duy trì bằng những sản phẩm nông nghiệp hữu cơ sạch.
 |
| Đêm hội đã đưa du khách và người dân đắm chìm vào không gian nghệ thuật truyền thống, với những điệu múa uyển chuyển của đồng bào Chăm. |
Bên cạnh các hoạt động nghệ thuật đặc sắc, ngày hội còn tạo dựng một sân chơi thể chất sôi nổi, nơi diễn ra 5 môn thể thao truyền thống và trò chơi dân gian đầy kịch tính: bóng đá nam, bóng chuyền nam, kéo co, đẩy gậy và đội nước.
 |
| Các tiết mục biểu diễn nghệ thuật truyền thống tại lễ khai mạc. |
Những bước chân mạnh mẽ, dứt khoát cùng những cánh tay dẻo dai của các chàng trai, cô gái Chăm không chỉ tôn vinh sức khỏe thể chất, mà còn biểu trưng cho tinh thần hòa hợp sâu sắc và khả năng thích nghi tuyệt vời của họ với thiên nhiên.
 |
| Các đoàn nghệ thuật quần chúng của đồng bào Chăm cùng hội tụ tại Ngày hội văn hóa dân tộc Chăm tại Khánh Hòa. |
Mặc dù đêm khai mạc đã khép lại, nhưng dư âm văn hóa Chăm vẫn tiếp tục lan tỏa, trầm mặc như những ngọn tháp cổ, bền bỉ và xanh tươi như cây rừng. Việc gìn giữ và phát huy bản sắc Chăm trong dòng chảy cuộc sống hiện đại không chỉ là bảo tồn di sản, mà còn là giữ gìn một phần linh hồn sinh thái quý giá của dải đất duyên hải miền Trung thân thương.
Xuân Mùi
