Phú Thọ kiên định theo đuổi mô hình phát triển bền vững, ưu tiên cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế, bảo vệ môi trường và an sinh xã hội, với trọng tâm là chuyển dịch mạnh mẽ sang công nghiệp xanh. Tỉnh tích cực đổi mới mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học-công nghệ và kinh tế xanh, thu hút các dự án công nghệ cao, thân thiện môi trường để ngành công nghiệp đóng góp lớn vào cơ cấu kinh tế. Để hiện thực hóa, Phú Thọ triển khai đồng bộ nhiều giải pháp quản lý môi trường, xử lý rác thải, nước thải, ứng dụng công nghệ quan trắc tự động và siết chặt thẩm định môi trường. Tỉnh đặt ra các mục tiêu tham vọng là nằm trong nhóm dẫn đầu về Chỉ số Xanh cấp tỉnh vào năm 2030 và đạt phát thải ròng bằng "0" (Net Zero) vào năm 2045, hướng tới trở thành "Lá phổi xanh bền vững của vùng Thủ đô".
Với diện tích 9.361km² sau sáp nhập, Phú Thọ sở hữu ba đặc trưng địa lý độc đáo: trung du, đồng bằng và vùng núi cao. Cấu trúc địa hình này tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển đa dạng các ngành kinh tế, bao gồm công nghiệp, nông-lâm nghiệp, du lịch và dịch vụ. Đi kèm với tiềm năng đó, tỉnh Phú Thọ cũng đặc biệt chú trọng nâng cao yêu cầu về quản lý môi trường, bảo vệ tài nguyên rừng, kiểm soát ô nhiễm và điều phối sự phát triển hài hòa giữa các khu vực.
Phú Thọ kiên định với tầm nhìn phát triển bền vững, ưu tiên sự cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ, bảo vệ môi trường và bảo đảm an sinh xã hội toàn diện. Tỉnh đang tích cực đổi mới mô hình tăng trưởng, lấy khoa học-công nghệ, kinh tế xanh và đổi mới sáng tạo làm trọng tâm, hướng tới sự phát triển đồng đều, hài hòa trên khắp các vùng miền.
Kiên định mục tiêu phát triển công nghiệp xanh làm mũi nhọn chiến lược
Đến năm 2025, ngành công nghiệp của tỉnh đóng góp 55,4% vào cơ cấu kinh tế, với tốc độ tăng trưởng ấn tượng đạt 15,4%. Các khu công nghiệp trọng điểm như Thăng Long Vĩnh Phúc, Phú Hà, Cẩm Khê, Bình Xuyên, Bá Thiện 1, Bá Thiện 2 đã đi vào vận hành ổn định, thành công thu hút một lượng lớn doanh nghiệp công nghệ cao và công nghiệp hỗ trợ. Đặc biệt, đáng ghi nhận là sự chuyển dịch mạnh mẽ từ mô hình “công nghiệp nâu” sang “công nghiệp xanh” tại các khu, cụm công nghiệp trên toàn tỉnh. Những khu công nghiệp thế hệ mới như Sơn Lôi, Phúc Yên, Nam Bình Xuyên, Bá Thiện 2, Sông Lô 2 đều được quy hoạch theo định hướng “khu công nghiệp xanh” tiên tiến.
Đại hội Đảng bộ tỉnh Phú Thọ lần thứ I đã nhất quán định hướng phát triển tỉnh theo lộ trình xanh và bền vững. Phú Thọ đang nỗ lực vươn mình trở thành trung tâm hàng đầu về du lịch nghỉ dưỡng, công nghiệp công nghệ cao, thương mại, logistics, y tế và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.
Để hiện thực hóa mô hình tăng trưởng xanh và phát triển bền vững, Phú Thọ đang triển khai đồng bộ các giải pháp bảo vệ môi trường, kết hợp nâng cao năng lực quản trị, ưu tiên thu hút các dự án đầu tư công nghệ cao, thân thiện môi trường và khuyến khích mạnh mẽ sản xuất xanh trong cộng đồng doanh nghiệp.
 |
| Khu công nghiệp Bá Thiện 2 là minh chứng cho định hướng phát triển xanh, thân thiện với môi trường của tỉnh. |
Cụ thể hóa tầm nhìn này, Phú Thọ đặt ra mục tiêu đầy tham vọng: đến năm 2030, sẽ vươn lên nằm trong nhóm 10 địa phương dẫn đầu cả nước về Chỉ số Xanh cấp tỉnh (PGI). Đây được xem là thước đo quan trọng, phản ánh chất lượng tăng trưởng và môi trường kinh doanh bền vững của tỉnh.
Thực hiện định hướng mới, Phú Thọ đang tiến hành rà soát và cập nhật toàn diện các nội dung bảo vệ môi trường cũng như phòng chống thiên tai vào mọi quy hoạch phát triển. Điều này nhằm nâng cao tối đa năng lực quản trị rủi ro trước diễn biến ngày càng phức tạp của biến đổi khí hậu. Các kịch bản ứng phó đã được xây dựng chi tiết theo từng khu vực, góp phần giảm thiểu thiệt hại và bảo đảm an toàn tuyệt đối cho hoạt động sản xuất, đời sống của người dân.
Song hành với đó, tỉnh ưu tiên mạnh mẽ ứng dụng khoa học, công nghệ tiên tiến và đẩy mạnh chuyển đổi số trong công tác quan trắc môi trường. Việc triển khai Big Data, IoT để giám sát tự động khí thải, nước thải tại các khu, cụm công nghiệp đang được đẩy mạnh. Hệ thống dữ liệu thời gian thực này cho phép các cơ quan chức năng phát hiện và xử lý kịp thời các vi phạm, nâng cao hiệu quả quản lý môi trường trong bối cảnh Phú Thọ đang thu hút mạnh mẽ các dòng vốn đầu tư mới.
Phú Thọ còn chú trọng đầu tư vào các công trình hạ tầng môi trường thiết yếu, đặc biệt là hệ thống thu gom và xử lý nước thải đô thị hiện đại. Tỉnh đang từng bước giải quyết dứt điểm các điểm ô nhiễm tồn lưu và xây dựng lộ trình chi tiết để di dời các cơ sở sản xuất có nguy cơ gây ô nhiễm cao ra khỏi khu vực trung tâm. Công tác thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường được siết chặt tối đa, tăng cường hậu kiểm và giám sát việc lắp đặt hệ thống quan trắc tự động. Mục tiêu đặt ra là 100% các cơ sở thuộc diện quản lý phải kết nối dữ liệu về cơ quan chuyên trách, đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả.
Nhận thức sâu sắc rằng công nghiệp xanh là xu thế phát triển tất yếu, tỉnh Phú Thọ tích cực khuyến khích các doanh nghiệp đổi mới công nghệ, tối ưu hóa việc sử dụng năng lượng, giảm thiểu phát thải và hạn chế rác thải nhựa. Cùng với đó, tỉnh ưu tiên thu hút các dự án đầu tư có hàm lượng khoa học – công nghệ cao, thân thiện với môi trường. Nhiều doanh nghiệp trên địa bàn đã chủ động đầu tư đồng bộ vào hệ thống xử lý nước thải, khí thải tiên tiến, cải tiến quy trình sản xuất theo mô hình xanh – sạch – bền vững, từ đó không chỉ nâng cao năng lực cạnh tranh mà còn củng cố hình ảnh thương hiệu.
Đẩy mạnh toàn diện các giải pháp bảo vệ môi trường
Vượt lên trên mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội thuần túy, Phú Thọ luôn dành sự quan tâm đặc biệt và xuyên suốt cho công tác bảo vệ môi trường. Sắp tới, tỉnh sẽ chính thức đưa vào vận hành Nhà máy xử lý rác thải sinh hoạt phát điện tại xã Trạm Thản và triển khai xây dựng Khu xử lý chất thải rắn tập trung tại Sơn Lôi. Dự án này áp dụng công nghệ đốt-phát điện tiên tiến đạt tiêu chuẩn châu Âu, đảm bảo xử lý triệt để nước rỉ rác và khí thải, góp phần giải quyết vấn đề rác thải một cách bền vững.
Kế hoạch di dời bãi rác, vốn là nguồn gây ô nhiễm kéo dài tại đô thị Việt Trì, đã được xúc tiến. Đồng thời, hàng loạt cơ sở sản xuất tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm như xưởng tái chế nhựa, kim loại, cơ sở sơ chế nông sản và các làng nghề thủ công đã được đưa vào danh mục giám sát môi trường đặc biệt. Các cơ sở này bắt buộc phải nâng cấp hệ thống xử lý chất thải hoặc di dời nếu không đáp ứng nghiêm ngặt các quy chuẩn môi trường đã ban hành.
Hiện tại, Phú Thọ đang tập trung xây dựng chính sách tổng thể sau sáp nhập, với trọng tâm là từng bước thống nhất quy hoạch ba loại rừng và chuẩn hóa các quy định liên quan đến đánh giá tác động môi trường trên toàn tỉnh.
Tỉnh cũng đang khẩn trương thiết lập hệ thống quan trắc môi trường tự động hiện đại tại các khu công nghiệp trọng điểm như Thụy Vân, Phú Hà, Bá Thiện, Bình Xuyên. Đồng thời, mọi nhà máy xả thải đều được yêu cầu kết nối trực tiếp với hệ thống quan trắc của Sở Nông nghiệp và Môi trường, đảm bảo khả năng kiểm soát liên tục 24/7.
 |
| Phú Thọ chủ động ứng dụng công nghệ tiên tiến vào các hoạt động quan trắc môi trường nước thải tại các khu công nghiệp. |
Công tác quản lý nước thải sinh hoạt đô thị đang được đẩy mạnh nhờ việc đưa vào vận hành nhiều trạm xử lý nước thải hiện đại tại các khu vực trọng điểm như Việt Trì, Phú Thọ và Hòa Bình.
Tại khu vực nông thôn, các địa phương đang tích cực triển khai các mô hình thu gom rác theo cụm dân cư, đồng thời thí điểm xử lý rác hữu cơ bằng chế phẩm sinh học để giảm tải cho các bãi rác tập trung. Đặc biệt, tỉnh vừa ban hành quy định về các khu vực cấm chăn nuôi và chính sách hỗ trợ hấp dẫn nhằm khuyến khích di dời các cơ sở chăn nuôi ra khỏi những khu vực này.
Hiện tại, Phú Thọ đang khẩn trương xây dựng khung chính sách tổng thể sau sáp nhập, bao gồm việc từng bước thống nhất quy hoạch ba loại rừng và chuẩn hóa các quy định về đánh giá tác động môi trường. Đặc biệt, ngay từ đầu năm 2026, tỉnh sẽ hoàn thiện và áp dụng các tiêu chí môi trường chuẩn hóa trong xét duyệt đầu tư, cùng với các chính sách hỗ trợ cụ thể cho doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ thân thiện môi trường.
Các khu công nghiệp được yêu cầu bắt buộc dành tối thiểu 10% diện tích cho cây xanh và mặt nước; đồng thời phải triển khai hệ thống tái sử dụng nước thải trong sản xuất. Tỉnh cũng tích cực khuyến khích các doanh nghiệp lắp đặt và sử dụng năng lượng mặt trời trên mái nhà xưởng. Mục tiêu đầy tham vọng mà Phú Thọ đang hướng tới cho giai đoạn 2026-2030 là xây dựng mô hình sản xuất công nghiệp “không rác thải”, góp phần định hình một nền kinh tế tuần hoàn.
Phú Thọ đã xác lập mục tiêu chiến lược đầy táo bạo: đạt phát thải ròng bằng “0” (Net Zero) vào năm 2045. Tầm nhìn này không chỉ định hình sự phát triển của tỉnh mà còn hướng tới kiến tạo Phú Thọ trở thành “Lá phổi xanh bền vững của vùng Thủ đô”, khẳng định vai trò tiên phong trong bảo vệ môi trường.
Để hiện thực hóa mục tiêu Net Zero, tỉnh tập trung triển khai đồng bộ nhiều mục tiêu lớn: Nâng tỷ lệ che phủ rừng lên vượt 55%; đảm bảo năng lượng tái tạo chiếm tối thiểu 70% tổng tiêu thụ năng lượng. Hơn 80% khu công nghiệp sẽ được chuyển đổi sang mô hình sinh thái – công nghệ cao; 60% phương tiện giao thông công cộng không phát thải và khoảng 70% diện tích sản xuất nông nghiệp sẽ áp dụng mô hình tuần hoàn, carbon thấp. Sáu trụ cột hành động chiến lược đã được xác định, bao trùm các lĩnh vực then chốt từ bảo tồn, mở rộng rừng; chuyển đổi công nghiệp; phát triển năng lượng sạch; nông nghiệp sinh thái đến giao thông xanh và phát triển đô thị bền vững.
Phú Thọ sẽ tiếp tục kiên quyết giải quyết triệt để các vấn đề môi trường, đặc biệt tập trung vào xử lý rác thải, nước thải và ô nhiễm tại các cụm công nghiệp, làng nghề, điểm tập kết cũng như bãi chôn lấp chất thải. Trong thời gian tới, tỉnh sẽ thực hiện lộ trình di dời 9 nhà máy, công trình gây ô nhiễm ra khỏi khu vực đô thị Việt Trì. Đáng chú ý, ngay trong năm 2026, Nhà máy Hóa chất Việt Trì sẽ được di dời vào Khu công nghiệp Trung Hà II, khẳng định quyết tâm làm sạch môi trường đô thị.
Tỉnh Phú Thọ đặt mục tiêu đầy tham vọng: trồng 50 triệu cây xanh, phục hồi mạnh mẽ rừng tự nhiên và cắt giảm 30% lượng rác thải nhựa ra môi trường vào năm 2030. Tư duy phát triển đột phá “tăng trưởng xanh, kinh tế tuần hoàn, công nghiệp sạch” đang từng bước được hiện thực hóa thông qua những dự án cụ thể, bước đi chiến lược và quyết tâm cao độ của toàn hệ thống.
Bằng cách tiếp cận quyết liệt, khoa học và đồng bộ, Phú Thọ đang kiên định khẳng định lựa chọn phát triển theo hướng xanh, an toàn và bền vững. Điều này tạo nền tảng vững chắc để sớm hiện thực hóa mục tiêu nằm trong nhóm địa phương dẫn đầu về Chỉ số Xanh vào năm 2030, biến những tư duy chiến lược thành kết quả thực tiễn một cách hiệu quả và bền vững.
