Chất lượng không khí tại Hà Nội và các tỉnh lân cận (Phú Thọ, Hưng Yên, Bắc Ninh, Thái Nguyên) đang ở mức "kém" và "xấu" với nồng độ bụi mịn PM2.5 rất cao (143-179 µg/m³), tiềm ẩn nguy cơ sức khỏe đáng kể. Nguyên nhân là do lớp nghịch nhiệt ở độ cao khoảng 1.000 mét, ngăn cản sự phát tán của các chất ô nhiễm. Trong 5 ngày tới, sương mù và lớp nghịch nhiệt vẫn có khả năng duy trì, khiến chất lượng không khí tiếp tục thấp. Dự kiến, tình trạng ô nhiễm sẽ chỉ cải thiện từ Thứ Tư tuần sau (21/1), khi một đợt không khí lạnh mạnh tràn xuống mang theo mưa và gió. Đợt không khí lạnh này cũng sẽ gây rét đậm, rét hại trên diện rộng tại Bắc Bộ từ ngày 21-25/1 với nhiệt độ thấp kỷ lục.
Chất lượng không khí tại các trạm quan trắc ở Hà Nội, Phú Thọ, Hưng Yên, Bắc Ninh và Thái Nguyên ghi nhận nồng độ bụi mịn PM2.5 dao động từ 143 đến 179 µg/m³, đạt ngưỡng cảnh báo “kém” và “xấu”, tiềm ẩn nguy cơ đáng kể đối với sức khỏe cộng đồng.
Hiện tượng này được lý giải bởi sự tồn tại của lớp nghịch nhiệt ở độ cao khoảng 1.000 mét tại khu vực miền Bắc. Lớp không khí ấm hơn so với mặt đất này hoạt động như một “tấm chắn”, ngăn cản sự phát tán của các chất ô nhiễm và khói bụi lên tầng khí quyển cao hơn.
Dự kiến, tình trạng ô nhiễm không khí sẽ chỉ được cải thiện kể từ Thứ Tư tuần sau (21/1), khi một đợt không khí lạnh mạnh tràn xuống, mang theo mưa và gió, giúp rửa trôi và khuếch tán các hạt bụi. Tuy nhiên, trong ngày hôm nay (15/1) và năm ngày tới, sương mù cùng lớp nghịch nhiệt vẫn có khả năng duy trì vào ban đêm và sáng sớm, khiến chất lượng không khí tiếp tục ở mức thấp.
Theo thông tin từ Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, một đợt không khí lạnh cường độ mạnh sẽ tác động đến miền Bắc từ chiều ngày 20/1 đến hết ngày 21/1, kéo theo mưa và nền nhiệt giảm sâu. Đặc biệt, từ ngày 21 đến 25/1, khu vực Bắc Bộ có nguy cơ cao xảy ra rét đậm, vùng núi rét hại, với mức nhiệt dự báo thấp kỷ lục, tương đương với đợt rét khắc nghiệt diễn ra vào ngày 6-9/1 trước đó.
Riêng tại Hà Nội, từ chiều tối ngày 20/1 đến hết ngày 21/1, mưa rào rải rác có thể xuất hiện do ảnh hưởng trực tiếp của khối không khí lạnh mạnh. Giai đoạn từ ngày 21 đến 25/1, Thủ đô sẽ chìm trong rét đậm, với nhiệt độ thấp nhất về đêm dao động từ 11-14 độ C và nhiệt độ cao nhất ban ngày chỉ từ 15-17 độ C.
Các tỉnh từ Thanh Hóa đến Thừa Thiên Huế sẽ trải qua những đêm và sáng sớm se lạnh. Đặc biệt, từ ngày 24 đến 25/1, phần phía Bắc của khu vực này có thể ghi nhận rét đậm cục bộ.
Ngoài ra, do tác động của gió mùa Đông Bắc mạnh, khu vực từ Quảng Trị đến Quảng Ngãi sẽ có mưa và mưa rào từ ngày 21 đến 23/1. Đối với cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ, giai đoạn từ ngày 18 đến 25/1 dự báo thời tiết chủ yếu là không mưa, ngày nắng ấm và sáng sớm có sương mù nhẹ. Riêng khu vực Tây Nguyên sẽ duy trì trạng thái rét vào đêm và sáng sớm.
