Hà Nội đang đối mặt với tình trạng ô nhiễm không khí trở lại mức "Không lành mạnh" với chỉ số AQI 162, tiềm ẩn rủi ro đáng kể cho sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là trẻ em và người cao tuổi. Trước diễn biến này, các chuyên gia khuyến nghị người dân hạn chế tối đa các hoạt động ngoài trời kéo dài. Để khắc phục, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Kế hoạch hành động quốc gia giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045, nhằm kiểm soát ô nhiễm và tăng cường quản lý chất lượng không khí. Kế hoạch đặt mục tiêu đến năm 2030 Hà Nội giảm nồng độ bụi mịn PM2.5 trung bình năm xuống 20% so với năm 2024, đồng thời yêu cầu kiểm soát khí thải phương tiện, bụi tại công trường xây dựng và loại bỏ các hoạt động đốt gây ô nhiễm. Mục tiêu cuối cùng là đến năm 2045, chất lượng không khí tại Hà Nội và toàn quốc đạt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia.
Theo dữ liệu cập nhật từ nền tảng IQAir vào khoảng 9 giờ sáng, Chỉ số Chất lượng Không khí (AQI) tại Hà Nội đã tăng lên mức 162, xếp vào ngưỡng “Không lành mạnh”. Dù thấp hơn đáng kể so với các đợt ô nhiễm đỉnh điểm trước đó, con số này phản ánh sự suy giảm rõ rệt về chất lượng không khí sau hai ngày cải thiện, tiềm ẩn những rủi ro đáng kể đối với sức khỏe cộng đồng.
Cùng thời điểm khảo sát, số liệu từ mạng lưới quan trắc của Cục Môi trường quốc gia chỉ rõ chất lượng không khí tại các quận nội thành có biến động nhất định nhưng nhìn chung vẫn duy trì ở mức kém. Cụ thể, trạm quan trắc đặt tại cổng Parabol – Đại học Bách khoa Hà Nội ghi nhận AQI ở mức 181, thuộc nhóm kém. Trong khi đó, khu vực Công viên Nhân Chính (tuyến đường Khuất Duy Tiến) cũng đạt chỉ số AQI 159, tiếp tục trong ngưỡng báo động.
Tương tự, tại địa điểm số 556 Nguyễn Văn Cừ, chỉ số AQI ghi nhận khoảng 157, cho thấy tình hình ô nhiễm chưa có dấu hiệu cải thiện rõ nét. Với diễn biến bất lợi này, các chuyên gia môi trường khuyến nghị người dân cần hạn chế tối đa các hoạt động ngoài trời kéo dài, đặc biệt là nhóm đối tượng dễ bị tổn thương như trẻ em, người cao tuổi và những người có tiền sử mắc các bệnh lý về hô hấp hoặc tim mạch.
Trước thực trạng ô nhiễm không khí tái diễn và có xu hướng trầm trọng hơn trong các tháng mùa đông, Thủ tướng Chính phủ gần đây đã ký ban hành Quyết định số 2530. Quyết định này phê duyệt Kế hoạch hành động quốc gia nhằm khắc phục ô nhiễm và tăng cường quản lý chất lượng môi trường không khí, áp dụng cho giai đoạn 2026–2030, với tầm nhìn chiến lược đến năm 2045.
Kế hoạch đặt ra mục tiêu chiến lược là kiểm soát chặt chẽ, ngăn chặn hiệu quả và từng bước nâng cao chất lượng không khí tại các khu vực kinh tế trọng điểm. Đặc biệt, kế hoạch tập trung nguồn lực để giải quyết dứt điểm tình trạng ô nhiễm nghiêm trọng tại hai đô thị lớn là Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh cùng các tỉnh, thành lân cận.
Riêng đối với Thủ đô Hà Nội, mục tiêu đến năm 2030 là giảm nồng độ bụi mịn PM2.5 trung bình năm xuống 20% so với mức của năm 2024, đạt dưới 40 µg/m³ tại các trạm quan trắc quốc gia. Các tỉnh trong khu vực lân cận như Thái Nguyên, Phú Thọ, Bắc Ninh, Hưng Yên, Hải Phòng và Ninh Bình cũng được giao chỉ tiêu phấn đấu giảm tối thiểu 10% nồng độ bụi này.
Kế hoạch cũng nêu rõ yêu cầu đến năm 2030, tất cả phương tiện giao thông đường bộ phải được kiểm soát khí thải theo đúng tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật quốc gia. 100% công trường xây dựng phải triển khai nghiêm ngặt các biện pháp bảo vệ môi trường, trong đó đặc biệt chú trọng đến việc che chắn, rửa xe và kiểm soát phát tán bụi. Đồng thời, các hoạt động đốt rác, đốt phụ phẩm nông nghiệp ngoài trời trái phép và đốt vàng mã gây ô nhiễm sẽ được từng bước loại bỏ hoàn toàn.
Trong tầm nhìn dài hạn, sau năm 2030, Hà Nội cam kết giảm trung bình 5 µg/m³ nồng độ bụi PM2.5 sau mỗi chu kỳ kế hoạch 5 năm. Mục tiêu cuối cùng đến năm 2045 là đạt được quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng môi trường không khí xung quanh. Qua đó, chất lượng không khí tại Hà Nội và trên phạm vi toàn quốc được kỳ vọng sẽ duy trì ở mức tốt, hướng tới sự bền vững cho môi trường sống.
