Tại buổi họp báo ngày 5/2, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NN&PTNT) thông báo sẽ đẩy mạnh hợp tác với các địa phương để xây dựng quy trình và triển khai các giải pháp ứng phó khẩn cấp với tình hình ô nhiễm không khí phức tạp. Trước diễn biến ô nhiễm không khí nghiêm trọng tại nhiều tỉnh, thành phố, đặc biệt là các đô thị lớn từ cuối năm 2025, Bộ đã ban hành văn bản khẩn chỉ đạo các địa phương triển khai cấp tốc các biện pháp như rửa đường, siết chặt kiểm soát xây dựng, và xử lý triệt để việc đốt rác, rơm rạ. Bộ cũng kêu gọi các bộ, ngành liên quan phối hợp đồng bộ để kiểm soát và giảm thiểu ô nhiễm. Tuy nhiên, Thứ trưởng Phùng Đức Tiến nhấn mạnh vấn đề cốt lõi là sự phối hợp và tổ chức thực hiện các chỉ đạo, giải pháp trên thực tế giữa Bộ và các địa phương có thực sự hiệu quả hay không, đồng thời yêu cầu báo cáo chi tiết về vấn đề này.
Tại buổi họp báo thường kỳ của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn diễn ra sáng 5/2 tại Hà Nội, bà Nguyễn Thị Thiên Phương, Phó Cục trưởng Cục Môi trường, thông báo Bộ sẽ đẩy mạnh hợp tác với các địa phương nhằm xây dựng và hoàn thiện quy trình ứng phó khẩn cấp trước tình hình ô nhiễm không khí ngày càng diễn biến phức tạp.
Theo Phó Cục trưởng Nguyễn Thị Thiên Phương, trước bối cảnh ô nhiễm không khí tăng cao và diễn biến khó lường vào cuối năm 2025, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đã kịp thời ban hành văn bản khẩn cấp gửi Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương. Văn bản này chỉ đạo triển khai cấp tốc một loạt các biện pháp trọng yếu, bao gồm tăng cường công tác rửa đường, siết chặt kiểm soát 100% các hoạt động xây dựng, đồng thời quyết liệt xử lý triệt để tình trạng đốt rác tự phát và đốt rơm rạ.
Song song với đó, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn cũng đã chủ động gửi các văn bản tới các bộ, ngành có liên quan như Bộ Xây dựng, Bộ Công Thương và Bộ Y tế, kêu gọi sự phối hợp chặt chẽ trong việc triển khai đồng bộ các giải pháp ứng phó cấp bách nhằm kiểm soát và giảm thiểu ô nhiễm không khí.
Chủ trì buổi họp báo, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Phùng Đức Tiến đã thẳng thắn nêu vấn đề: “Văn bản chỉ đạo, hướng dẫn đã ban hành đầy đủ, song câu hỏi đặt ra là khâu phối hợp và tổ chức thực hiện đang diễn ra như thế nào? Cần đánh giá liệu các địa phương, bộ, ngành có thực sự phối hợp đồng bộ hay không? Tôi yêu cầu Cục Môi trường khẩn trương có báo cáo chi tiết về vấn đề này.”
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn cũng nhấn mạnh thêm rằng, vào ngày 12/12/2025, chỉ số ô nhiễm không khí tại ba đô thị lớn của cả nước là Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng đều đã ghi nhận ở ngưỡng đáng báo động.
Đáng chú ý, trong chuỗi thời gian liên tục từ tháng 11/2025 cho đến nay, nhiều tỉnh, thành phố trên toàn quốc đã phải đối mặt với tình trạng chất lượng không khí ở mức xấu và kém. Đặc biệt, hai thành phố lớn là Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh thường xuyên ghi nhận mức độ ô nhiễm môi trường không khí ở mức cao, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng và chất lượng cuộc sống.
Theo nhận định của các chuyên gia môi trường hàng đầu, tình trạng ô nhiễm không khí tại các địa phương nói chung và tại hai đô thị trọng điểm kể trên nói riêng chủ yếu bắt nguồn từ bụi mịn PM2,5, loại “sát thủ vô hình” này tiềm ẩn nguy cơ gây hại khôn lường. Nguồn gốc gây ô nhiễm được xác định đa dạng, đến từ nhiều hoạt động khác nhau như giao thông vận tải, xây dựng, sản xuất công nghiệp, nông nghiệp và cả các hoạt động sinh hoạt thường nhật của người dân.
Mặc dù các địa phương đã nỗ lực triển khai nhiều giải pháp nhằm cải thiện chất lượng không khí, nhưng thực tế cho thấy, tình hình ô nhiễm môi trường tại các khu vực này vẫn chưa có những chuyển biến rõ nét và đạt được hiệu quả như kỳ vọng.
Từ thực trạng cấp bách đó, Thứ trưởng Phùng Đức Tiến tái khẳng định, nhiều giải pháp chiến lược đã được đề xuất nhằm ứng phó khẩn cấp với ô nhiễm không khí, bao gồm việc cấm đốt rơm rạ, tăng cường quản lý chặt chẽ các công trình xây dựng, kiểm soát nghiêm ngặt hoạt động của các làng nghề tái chế và nhiều biện pháp khác. Tuy nhiên, theo Thứ trưởng, “yếu tố then chốt nằm ở chỗ liệu văn bản chỉ đạo và sự phối hợp giữa Bộ với các tỉnh có thực sự hiệu quả hay không, và khâu tổ chức thực hiện các giải pháp đó trên thực tế như thế nào?”.
