Năm mươi năm trước, dưới sự lãnh đạo của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào (LPRP) và Chủ tịch Kaysone Phomvihane, nhân dân Lào đã vùng lên giành chính quyền, khai sinh nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào, mở ra kỷ nguyên độc lập và tự chủ. Nhờ đường lối đổi mới gần 40 năm, Lào đã chuyển mình ngoạn mục từ nền kinh tế nông nghiệp lạc hậu thành quốc gia xuất khẩu nông sản chủ lực, đời sống nhân dân được cải thiện rõ rệt và vị thế quốc tế nâng cao. Dưới sự lãnh đạo hiện tại, Lào tiếp tục vượt qua thách thức, duy trì ổn định chính trị, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế-xã hội và theo đuổi tầm nhìn "quốc gia kết nối" để hội nhập sâu rộng. Bài báo đặc biệt nhấn mạnh mối quan hệ hữu nghị truyền thống đặc biệt Việt Nam – Lào, coi đây là nhân tố chiến lược quan trọng giúp hai nước cùng phát triển bền vững và vượt qua mọi khó khăn.
Năm mươi năm về trước, dưới sự dẫn dắt tài tình của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, với Chủ tịch Kaysone Phomvihane là người lãnh đạo tiên phong, nhân dân các dân tộc Lào anh em đã anh dũng vùng lên khởi nghĩa, giành lại chính quyền, lật đổ hoàn toàn chế độ quân chủ, giải phóng đất nước khỏi ách đô hộ của phong kiến, đế quốc và thực dân. Sự kiện trọng đại này đã khai sinh ra nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào, đánh dấu một chương sử vàng son, mở ra kỷ nguyên mới cho xứ sở triệu voi – kỷ nguyên của độc lập, tự do và kiến tạo một xã hội công bằng, văn minh, nơi mỗi người dân Lào thực sự làm chủ vận mệnh quốc gia.
Với tiền thân là Đảng Cộng sản Đông Dương thành lập năm 1930, Đảng Nhân dân Cách mạng Lào đã thể hiện tầm nhìn chiến lược, đường lối đúng đắn, sáng tạo, cùng bản lĩnh và trí tuệ vượt trội. Kế thừa truyền thống đấu tranh cách mạng kiên cường, bất khuất của các dân tộc Lào, và nhận được sự hỗ trợ quý báu từ bạn bè quốc tế, đặc biệt là sự ủng hộ to lớn, chí tình, vô tư từ Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam, Đảng đã vững vàng lèo lái con thuyền cách mạng Lào vượt qua muôn vàn thử thách, gặt hái những thắng lợi vĩ đại, toàn diện và bền vững.
Gần 40 năm kiên trì thực hiện đường lối đổi mới, Lào đã kiến tạo một cuộc chuyển mình ngoạn mục. Từ một nền kinh tế nông nghiệp từng chịu cảnh bao vây, cấm vận, quốc gia này đã vươn lên mạnh mẽ, khẳng định vị thế của một nền kinh tế độc lập, tự chủ. Đặc biệt, từ một nước phụ thuộc vào nhập khẩu hàng hóa, Lào đã vững bước trở thành quốc gia xuất khẩu nông sản chủ lực.
Sự ổn định về chính trị-xã hội, vững chắc về quốc phòng-an ninh đã tạo tiền đề cho nền kinh tế tăng trưởng ấn tượng. Đời sống nhân dân không ngừng được cải thiện, với thu nhập bình quân đầu người tăng gần 20 lần trong vòng 40 năm. Đến thời điểm hiện tại, Đảng Nhân dân Cách mạng Lào đã thiết lập quan hệ với hơn 150 chính đảng trên toàn cầu, đồng thời nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào duy trì quan hệ ngoại giao với 151 quốc gia, có 41 Đại sứ quán tại hàng chục nước và là thành viên tích cực của nhiều tổ chức quốc tế quan trọng. Thành công trong việc đăng cai và tổ chức nhiều hội nghị quốc tế uy tín là minh chứng hùng hồn cho sự phát triển vượt bậc và đáng tự hào của đất nước Triệu Voi tươi đẹp.
Trong những năm gần đây, dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, với đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Thongloun Sisoulith là người đứng đầu, Đảng, Nhà nước và nhân dân Lào đã triển khai mạnh mẽ, hiệu quả Nghị quyết Đại hội XI của Đảng. Nhờ đó, đất nước đã vững vàng vượt qua vô vàn khó khăn, thách thức, đặc biệt là trong giai đoạn phục hồi sau đại dịch Covid-19, duy trì ổn định chính trị, củng cố khối đoàn kết toàn dân, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế-xã hội, cải thiện đáng kể đời sống nhân dân và không ngừng nâng cao uy tín, vị thế của Lào trên trường quốc tế.
Song song đó, với việc kiên định thực hiện tầm nhìn chiến lược biến đất nước thành “quốc gia kết nối”, Lào đã đẩy mạnh đầu tư vào hạ tầng liên kết, phát triển các hành lang kinh tế trọng điểm. Gần đây, việc sắp xếp lại mô hình hệ thống chính trị đã khơi nguồn động lực mạnh mẽ cho tăng trưởng, mở rộng không gian phát triển. Điều này giúp Lào tích cực hội nhập sâu rộng hơn vào các chuỗi giá trị và dòng chảy kinh tế khu vực, khẳng định bản lĩnh và tầm vóc hội nhập của một quốc gia đang phát triển năng động.
Chặng đường 50 năm kể từ ngày thành lập nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào là minh chứng hùng hồn cho bản lĩnh, trí tuệ, tầm vóc và vai trò lãnh đạo của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào. Đây chính là nhân tố quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Lào, từ việc dẫn dắt nhân dân các dân tộc Lào hoàn thành cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc trong quá khứ, đến sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ngày nay, khắc ghi vào trang sử vàng oai hùng của đất nước và dân tộc Lào những đỉnh cao vinh quang.
Thực tiễn lịch sử đã khẳng định sâu sắc rằng, những thành tựu của cả Cách mạng Lào và Cách mạng Việt Nam đều in đậm dấu ấn của sự đóng góp quan trọng, hiệu quả từ Đảng, Nhà nước và nhân dân của mỗi quốc gia anh em. Trong diễn văn chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IV Đảng Lao động Việt Nam năm 1976, Chủ tịch Kaysone Phomvihane đã chân thành khẳng định: “Trong mọi sự thành công của cách mạng Lào đều có sự đóng góp trực tiếp của cách mạng Việt Nam”.
Là hai quốc gia láng giềng thân thiết, có mối quan hệ hữu nghị truyền thống gắn bó keo sơn, luôn tương trợ giúp đỡ lẫn nhau trên tinh thần “hạt muối cắn đôi, cọng rau bẻ nửa”, Đảng Nhân dân Cách mạng Lào và Đảng Cộng sản Việt Nam có chung nguồn gốc từ Đảng Cộng sản Đông Dương, được Chủ tịch Hồ Chí Minh, Chủ tịch Kaysone Phomvihane và Chủ tịch Souphanouvong tận tâm gây dựng và vun đắp. Suốt chiều dài lịch sử mỗi nước, kể từ ngày thành lập, hai Đảng luôn đoàn kết bền chặt, lãnh đạo quân và dân hai nước “kề vai, sát cánh”, “đồng cam, cộng khổ”, “vào sinh ra tử”, với ý chí kiên cường “không có gì quý hơn độc lập, tự do”, đánh bại kẻ thù chung, giành thắng lợi hoàn toàn, giải phóng dân tộc. Đồng thời, hai Đảng cũng đã và đang cùng nhau kiến thiết, xây dựng và phát triển vững bền đất nước trong tình hình mới.
Sự kiện lịch sử mang tính bước ngoặt, thành lập nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào vào ngày 02/12/1975, mang dấu ấn và sự đóng góp không hề nhỏ từ thắng lợi hoàn toàn của cách mạng Việt Nam, với việc giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước vào ngày 30/4/1975. Ngược lại, thắng lợi vĩ đại của cuộc kháng chiến chống xâm lược, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước Việt Nam cũng gắn liền với sự giúp đỡ vô tư, chí tình cùng những hy sinh, mất mát to lớn của nhân dân các dân tộc Lào dọc tuyến vận tải “đường mòn Hồ Chí Minh” phía Tây Trường Sơn trên đất Lào, dưới mưa bom bão đạn của kẻ thù chung. Quan điểm “Chúng tôi coi hạnh phúc và thịnh vượng của anh em Lào cũng như của mình”[1] của Chủ tịch Hồ Chí Minh, cùng phương châm chỉ đạo “giúp bạn là tự giúp mình” của Người, đã được các thế hệ lãnh đạo và nhân dân hai nước Việt Nam – Lào lĩnh hội sâu sắc, trở thành suối nguồn sức mạnh đưa cách mạng mỗi nước giành hết thắng lợi này đến thắng lợi khác.
Hai quốc gia đang tích cực chuẩn bị mọi mặt để tổ chức thành công Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng, một dấu mốc quan trọng, mở ra kỷ nguyên mới: kỷ nguyên phát triển vì hòa bình, ổn định, tăng trưởng bền vững, chất lượng cao và không ngừng nâng cao toàn diện đời sống nhân dân. Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực tiếp tục diễn biến phức tạp, tiềm ẩn nhiều bất ổn và thách thức ngày càng gia tăng, môi trường an ninh khu vực thêm căng thẳng, việc phát huy tối đa mối quan hệ đặc biệt Việt – Lào càng trở nên mang ý nghĩa chiến lược và tầm quan trọng đặc biệt để mỗi nước thực hiện thắng lợi các mục tiêu đã đề ra.
Để tiếp tục phát huy truyền thống quý báu và sức mạnh tổng hợp bền vững của hai quốc gia, cần không ngừng linh hoạt vận dụng sáng tạo những bài học kinh nghiệm quý báu từ lịch sử, tiếp tục xây dựng và củng cố vững chắc tình đoàn kết đặc biệt giữa nhân dân hai nước. Từ đó, khơi dậy và nhân lên niềm tự hào trong các thế hệ người dân Việt Nam và Lào, đặc biệt là thế hệ trẻ, nhằm tiếp tục gìn giữ, vun đắp mối quan hệ đặc biệt lên một đỉnh cao mới. Mối quan hệ này sẽ trở thành nguồn sức mạnh và động lực to lớn giúp hai nước vượt qua mọi khó khăn, thử thách, đưa đất nước ngày càng phát triển bền vững, hội nhập sâu rộng hơn với khu vực và quốc tế, đồng thời xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội ở mỗi quốc gia.
Cần tiếp tục rà soát, đẩy mạnh hợp tác thực chất, hiệu quả trên mọi lĩnh vực; tập trung vào những ngành có thể phát huy tối đa thế mạnh và điều kiện thuận lợi cốt lõi của mỗi nước. Đồng thời, kết hợp hài hòa thông lệ và tập quán quốc tế, dành ưu tiên cao nhất cho nhau, phù hợp với tính chất đặc biệt của quan hệ Việt Nam – Lào.
Tập trung hợp tác phát triển kinh tế, khai thác tối đa tiềm năng của mỗi nước nhằm phục vụ mục tiêu tăng trưởng chung. Phối hợp tăng cường đảm bảo an ninh, trật tự, giữ vững ổn định chính trị ở mỗi quốc gia, góp phần kiến tạo và duy trì môi trường hòa bình trong khu vực và trên thế giới. Đẩy mạnh hợp tác về chính trị, công tác xây dựng Đảng, chính quyền, văn hóa, y tế, giáo dục, quốc phòng, an ninh. Nâng cao trách nhiệm của các cơ quan chức năng trong việc triển khai thực hiện các Hiệp định và Thỏa thuận đã ký kết giữa hai Đảng, hai Nhà nước. Tiếp tục tăng cường quan hệ hợp tác toàn diện, trao đổi sâu rộng kinh nghiệm về lý luận và thực tiễn, đẩy mạnh đào tạo nguồn nhân lực, đặc biệt là nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên số.
Trong không khí kỷ niệm 50 năm thành lập nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào và 105 năm Ngày sinh Chủ tịch Kaysone Phomvihane (13/12/1920-13/12/2025), Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam vô cùng vui mừng, phấn khởi trước những thành tựu vẻ vang mà Đảng, Nhà nước và nhân dân Lào đã gặt hái được trong suốt 50 năm qua. Chúng tôi vững tin rằng, dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, nhân dân Lào anh em sẽ tiếp tục giành được những thắng lợi to lớn hơn nữa trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, đưa đất nước Lào vững bước trên con đường xã hội chủ nghĩa, hướng tới một quốc gia dân giàu, nước mạnh, xã hội đoàn kết, thống nhất, dân chủ, công bằng và văn minh.
Phát huy mối quan hệ đặc biệt truyền thống, Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam nguyện toàn tâm toàn lực vun đắp cho tình hữu nghị Việt – Lào mãi mãi xanh tươi, đời đời bền vững, xứng đáng với mối quan hệ đặc biệt mà Chủ tịch Hồ Chí Minh, Chủ tịch Kaysone Phomvihane cùng nhân dân hai nước đã tận tâm gây dựng và vun đắp.
* Tiêu đề bài báo được Tạp chí Công nghiệp môi trường trích dẫn từ bài viết “50 năm CHDCND Lào: Bản lĩnh, trí tuệ và những thành tựu mang dấu ấn thời đại” của Tổng Bí thư Tô Lâm, đăng trên Báo Pasaxon (Lào) nhân chuyến thăm cấp Nhà nước tới Lào và tham dự Lễ kỷ niệm 50 năm Quốc khánh Lào.
[1] Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, t. 10, tr.416
