UBND xã Trung Giã đã phát hiện việc tập kết trái phép khoảng 750 m³ vật liệu và 1.549 m² tro xỉ tại các thôn Xuân Bảng và Nam Sơn, trên đất công thuộc vùng đệm Khu liên hợp xử lý chất thải Sóc Sơn. Vật liệu này được xác định là tro xỉ từ Nhà máy điện rác Sóc Sơn của Công ty Thiên Ý, đã qua chuỗi chuyển giao phức tạp và được Hợp tác xã Hòa Bình vận chuyển, tập kết. Mặc dù các mẫu phân tích cho thấy tro xỉ không phải chất thải nguy hại và không có dấu hiệu tội phạm hình sự, hành vi này vẫn vi phạm quy định về quản lý đất đai do chiếm dụng đất do Nhà nước quản lý. Hợp tác xã Hòa Bình (do bà Nguyễn Thị Thúy An chỉ đạo) đã bị xử phạt hành chính 170 triệu đồng và buộc khôi phục hiện trạng ban đầu của thửa đất. UBND xã Trung Giã sẽ tiếp tục theo dõi việc thực hiện quyết định xử phạt và tăng cường quản lý các khu đất đã giải phóng mặt bằng để phòng ngừa tái diễn.
Dựa trên Báo cáo số 641/BC-UBND ngày 8/9/2026 của UBND xã Trung Giã, vào ngày 28/7/2026, chính quyền địa phương đã tiếp nhận phản ánh về tình trạng đổ chất thải nghi là bùn ra môi trường tại các thôn Xuân Bảng và Nam Sơn. Ngay lập tức, UBND xã đã triển khai đoàn kiểm tra, tiến hành khảo sát thực địa tại hai địa điểm bị phản ánh.
Tại Núi Sẻ, thuộc thôn Xuân Bảng và liền kề Trạm xử lý nước thải của Công ty TNHH MTV Đầu tư xây dựng và Kỹ thuật môi trường Trí Lâm, cơ quan chức năng đã ghi nhận một lượng vật liệu màu xám, ước tính khoảng 750 m³, ban đầu được nhận định là bùn thải, đang tập kết trên diện tích đất công.
Cũng trong quá trình kiểm tra, tại khu vực nghĩa trang cũ thuộc thôn Đông Hạ (thôn Nam Sơn), đoàn đã phát hiện một diện tích khoảng 1.549 m² bị san lấp bằng lớp tro xỉ dày khoảng 1 mét, với cao độ tương đương mặt đường hiện hữu.
Báo cáo chỉ rõ, cả hai địa điểm trên đều thuộc vùng ảnh hưởng của Dự án di dân có bán kính 500 mét từ Khu liên hợp xử lý chất thải Sóc Sơn, kết hợp trồng cây xanh. Công tác giải phóng mặt bằng cho khu vực này đã hoàn tất từ năm 2022, và hiện các khu đất này đang thuộc quyền quản lý của Nhà nước.
Cụ thể, cả hai khu vực bị phát hiện đều nằm trong ranh giới giải phóng mặt bằng của Dự án di dân vùng đệm môi trường (bán kính 500 m tính từ khu XLCT Sóc Sơn) và trồng cây xanh, một dự án đã hoàn tất công tác đền bù và di dời từ năm 2022.
Thông qua công tác kiểm tra thực địa và làm việc với các doanh nghiệp hữu quan, UBND xã Trung Giã đã sơ bộ kết luận rằng vật liệu được tập kết tại hai địa điểm không phải là bùn thải như phản ánh ban đầu, mà là tro xỉ sản sinh từ quy trình xử lý rác phát điện của Công ty Cổ phần Năng lượng Môi trường Thiên Ý Hà Nội, đơn vị chịu trách nhiệm vận hành Nhà máy điện rác Sóc Sơn.
Kết quả xác minh từ UBND xã Trung Giã cho thấy, lượng tro xỉ phát sinh từ Công ty Cổ phần Năng lượng Môi trường Thiên Ý Hà Nội đã trải qua một chuỗi chuyển giao phức tạp qua nhiều đối tác trước khi được tập kết trái phép tại xã Trung Giã. Cụ thể, sau khi được sản sinh từ hoạt động xử lý rác phát điện, tro xỉ được Công ty Cổ phần Năng lượng Môi trường Thiên Ý Hà Nội chuyển giao cho Công ty TNHH Công nghệ Bảo vệ môi trường Bầu Trời Xanh Việt Nam – Chi nhánh Hà Nội. Đơn vị này sau đó tiếp tục chuyển nhượng cho Công ty Cổ phần Xây dựng Thương mại 7979 Hưng Yên. Cuối cùng, Công ty Cổ phần Xây dựng Thương mại 7979 Hưng Yên đã giao tro xỉ này cho Hợp tác xã Hòa Bình, đơn vị cuối cùng chịu trách nhiệm vận chuyển và tập kết tại khu vực Núi Sẻ, thôn Xuân Bảng và nghĩa trang cũ Đông Hạ, thôn Nam Sơn, xã Trung Giã.
UBND xã Trung Giã khẳng định, ngay khi vụ việc được phát hiện, chính quyền địa phương đã đánh giá đây là một vấn đề có tính chất nhạy cảm và phức tạp, liên đới đến nhiều tổ chức, doanh nghiệp và tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến an ninh trật tự trên địa bàn xã.
Bà Hà Thị Thu Thủy, cán bộ Phòng Kinh tế thuộc UBND xã Trung Giã, đã chia sẻ:
“Nhận thấy tính chất phức tạp của vụ việc, đặc biệt là sự liên đới của nhiều pháp nhân thương mại, UBND xã Trung Giã đã kịp thời ban hành Văn bản số 1716/UBND-KT ngày 29/7/2026, chỉ đạo công tác kiểm tra, xác minh và xử lý triệt để hành vi đổ thải tại các thôn Xuân Bảng và Nam Sơn.”
Văn bản nêu rõ, Công an xã Trung Giã được giao nhiệm vụ chủ trì điều tra, xác minh toàn diện vụ việc, từ nguồn gốc phát sinh, đơn vị vận chuyển, chủng loại, khối lượng chất thải cho đến hành vi của các tổ chức, cá nhân liên quan, nhằm đưa ra biện pháp xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật.
Nhằm xác định rõ bản chất của khối vật liệu bị đổ, vào ngày 31/7/2026, UBND xã Trung Giã đã phối hợp với Viện Khoa học Công nghệ Năng lượng và Môi trường thực hiện việc lấy mẫu tại cả hai địa điểm. Kết quả phân tích chi tiết được công bố trong các phiếu phân tích số 05232/2026/PKQ (3142.02S2607.143-145), ban hành ngày 17/8/2026.
Báo cáo chỉ ra rằng, tất cả các thông số được phân tích đều tuân thủ giới hạn cho phép theo QCVN 07:2025/BNNMT – Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về ngưỡng chất thải nguy hại, được tính toán dựa trên nồng độ ngâm chiết (mg/L).
Ông Nguyễn Văn Bình, Phó Trưởng phòng Kinh tế, UBND xã Trung Giã, thông tin rằng chính quyền địa phương đã tích cực đôn đốc các đơn vị chuyên môn khẩn trương hoàn thiện kết quả phân tích, nhằm sớm có cơ sở vững chắc để giải quyết vụ việc.
“Chúng tôi đã và đang liên tục thúc giục các cán bộ và bộ phận hữu quan đẩy nhanh tiến độ hoàn tất, đồng thời báo cáo kết quả phân tích mẫu một cách kịp thời, để từ đó sớm thiết lập được căn cứ giải quyết vụ việc một cách dứt điểm.”
Những kết quả phân tích này đóng vai trò nền tảng thiết yếu, giúp các cơ quan chức năng tiến hành giai đoạn tiếp theo là xác minh trách nhiệm của các tổ chức và cá nhân có liên quan.
Tiếp nối việc có được kết quả phân tích mẫu, vào ngày 3/9/2026, Công an xã Trung Giã đã ban hành Báo cáo số 1039/BC-CATG-PCTP, tổng hợp kết quả xác minh vụ việc tập kết tro xỉ tại Núi Sẻ và nghĩa trang cũ Đông Hạ. Báo cáo này kết luận rằng hành vi đổ tro xỉ tại hai địa điểm trên không có dấu hiệu tội phạm hình sự.
Mặc dù vậy, Công an xã đã xác định rõ rằng hoạt động vận chuyển và tập kết cốt liệu, tro đáy tại hai khu vực nêu trên được thực hiện dưới sự chỉ đạo của bà Nguyễn Thị Thúy An, giữ chức Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng Giám đốc Hợp tác xã Hòa Bình. Cơ quan công an đã kết luận hành vi này vi phạm các quy định hiện hành về quản lý đất đai, cụ thể là Khoản 1, Điều 3 Nghị định số 123/2024/NĐ-CP ngày 4/10/2024 của Chính phủ.
Hợp tác xã Hòa Bình bị xử phạt hành chính 170 triệu đồng, đồng thời buộc phải khôi phục hiện trạng ban đầu.
Dựa trên báo cáo xác minh của Công an xã, vào cùng ngày 3/9/2026, UBND xã Trung Giã đã ban hành Quyết định số 2637/QĐ-XPHC, áp dụng hình thức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai đối với Hợp tác xã Hòa Bình.
Quyết định xử phạt của UBND xã Trung Giã chỉ rõ, Hợp tác xã Hòa Bình bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai vì hành vi chiếm dụng đất do Nhà nước quản lý để tập kết tro xỉ tại Núi Sẻ và nghĩa trang cũ Đông Hạ. Các địa điểm này nằm trong phạm vi Dự án di dân vùng ảnh hưởng môi trường bán kính 500m từ Khu liên hợp xử lý chất thải Sóc Sơn. Với hành vi vi phạm này, Hợp tác xã Hòa Bình bị phạt tiền 170 triệu đồng. Ngoài hình phạt tiền, UBND xã Trung Giã còn yêu cầu áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả, buộc Hợp tác xã Hòa Bình phải khôi phục nguyên trạng thửa đất về tình trạng ban đầu trước khi vi phạm, đúng theo quy định pháp luật hiện hành.
UBND xã Trung Giã khẳng định sẽ tiếp tục theo dõi sát sao việc thực hiện quyết định xử phạt, yêu cầu đơn vị vi phạm khẩn trương khôi phục hiện trạng khu đất theo đúng quy định pháp luật. Đồng thời, chính quyền địa phương sẽ đẩy mạnh công tác quản lý các khu đất đã được giải phóng mặt bằng, nhằm phòng ngừa hiệu quả tình trạng tập kết chất thải trái phép tái diễn trên địa bàn.
